Lekkages vinden in leidingen

De lokatie van lekkages in een leidingnetwerk kan gevonden worden door een slimme combinatie van metingen met een rekenmodel van het netwerk.

Slim combineren van metingen en rekenmodellen

Sommige leidingbreuken laten zich lastig vinden. Maar ze laten hun sporen wel na in druk- en stromingsmetingen. Met behulp van een rekenmodel van het leidingstelsel kan vanuit de metingen teruggerekend worden naar de plek waar de leidingbreuk optreedt.

Snel gerealiseerd door een combinatie van Epanet en OpenDA

Het principe is simpel: bouw een computermodel van het leidingnetwerk waarin op elk punt een lek zou kunnen zitten waarvan je de grootte van te voren niet weet. Kalibreer dat model dan zodat het optimaal overeenkomt met de metingen die er gedaan worden. In principe zou dan de grootte van elk lek op nul moeten uitkomen behalve op de plekken waar daadwerkelijk een lek zit. Die kalibratie kan goed gedaan worden met OpenDA, een open source software toolbox waarin allerhande slimme algoritmen zitten voor het combineren van metingen en modellen.

In opdracht van Vitens heeft VORtech het idee uitgewerkt. Daarbij is allereerst OpenDA gekoppeld aan de Epanet software waarmee leidingstelsels vaak worden doorgerekend.

Er is met een aantal algoritmen uit OpenDA ge├źxperimenteerd. Echt goed waren de resultaten aanvankelijk nog niet. Maar op basis van OpenDA kon snel een ander algoritme ge├»mplementeerd worden dat wel bleek te werken. Daarmee is vervolgens nagegaan of het algoritme in staat was om een lekkage op een willekeurige plek in het leidingnetwerk te vinden. Dat bleek in ruim 70% van de gevallen inderdaad te lukken.

In een vervolgonderzoek wordt nagegaan waarom sommige locaties niet goed gevonden worden. Bovendien wordt de invloed bestudeerd van allerlei factoren die het algoritme in de war zouden kunnen brengen. De verwachting is dat dit uiteindelijk zal leiden tot een operationele tool waarmee lekkages in leidingnetwerken binnen zeer korte tijd redelijk nauwkeurig kunnen worden gelokaliseerd.